Ας Ηρεμήσουμε... Είναι Απλώς Χριστούγεννα!
- Παβίνα Νιτσοπούλου >>>

- Dec 9, 2023
- 3 min read
Updated: Sep 5, 2025

Τα Χριστούγεννα -κάθε χρόνο και νωρίτερα- στολίζουμε σπίτια, μαγαζιά και δρόμους σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Στην Ελλάδα αρκετοί αναβιώνουν το παλαιότερο έθιμο στολίζοντας ένα καραβάκι, πρέπει να παραδεχτούμε όμως ότι το δέντρο των Χριστουγέννων έχει κατακτήσει την πρώτη θέση στο στολισμό.
Αυτό το έθιμο ήρθε στη χώρα μας από τους Βαυαρούς και πρώτη φορά στολίστηκε δέντρο στα Ανάκτορα του Όθωνα στο Ναύπλιο, τον Δεκέμβριο του 1833. Ύστερα το έθιμο αυτό συνεχίστηκε και στα Ανάκτορα των Αθηνών. Oι κάτοικοι του Ναυπλίου και στη συνέχεια οι Αθηναίοι έκαναν ουρές για να το θαυμάσουν. Στην πρώτη πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού βασιλείου έγινε και το πρώτο «ρεβεγιόν». Πολλές πληροφορίες δεν έχουμε για αυτόν τον πρώτο χορό, αυτό όμως που είναι σίγουρο, είναι ότι μέχρι τότε δεν ήταν γνωστή η δυναμική του καταναλωτισμού.
Σήμερα έχει σχεδόν ξεχαστεί ο πραγματικός συμβολισμός των Χριστουγέννων και η ταπεινή φάτνη, έχει αντικαταστασθεί από έναν συμπαθητικό κοκκινοντυμμένο χοντρούλη που φέρνει άπειρα δώρα. Επειδή μάλιστα η εικόνα του Άγιου Βασίλη έχει διαμορφωθεί κυρίως βάση της διαφημιστικής καμπάνιας του διάσημου αναψυκτικού, ο ερχομός του έχει γίνει μια αμερικάνικη υπερπαραγωγή.
Γενικά, ο στόχος της διαφήμισης είναι απλώς η προσαρμογή του ανθρώπου στις κυρίαρχες διαδικασίες της αγοράς κατά τον γάλλο φιλόσοφο και κοινωνιολόγο Έντγκαρ Μορέν κι εμείς υπακούμε πειθήνια στις προσταγές της. Σπαταλάμε λοιπόν περισσότερα από όσα διαθέτουμε, αγοράζουμε πράγματα που δεν χρειαζόμαστε, για να εντυπωσιάσουμε ανθρώπους, που ίσως ούτε καν συμπαθούμε, κι οδηγούμαστε σε ένα φαύλο κύκλο ματαιότητας.
Έτσι τα δώρα που οφείλουμε να ανταλάσσουμε όλοι, είτε συμπαθιόμαστε είτε όχι, αποτελούν μια ανάσα για την ελληνική αγορά που νοσεί, συχνά όμως κι έναν βραχνά, ειδικά όταν προορίζονται για ανθρώπους όχι ιδιαίτερα κοντινούς. Κατά τη θεωρία, του ανθρωπολόγου Μ. Γκοντελιέ μάλιστα, το δώρο αποτελεί ένα μέσο επιβολής εξουσίας, ένα μέσο κυριαρχίας μέσω της υποχρέωσης που δημιουργεί.
Από την άλλη πλευρά, στην πραγματικότητα, ”είμαστε ό,τι αγοράζουμε”. Αυτό που ψωνίζουμε, είναι αυτό που είμαστε ή θέλουμε να δείχνουμε. Έχει απόλυτη σχέση με την εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας και τις προσδοκίες που έχουμε από τους άλλους. Η κατανάλωση δίνει μια ψεύτικη αίσθηση ελευθερίας, ειδικά σε περιόδους όπως τα Χριστούγεννα, που όλα είναι στημένα έτσι ώστε να την ενθαρρύνουν. Όμως δεν μπορεί να υποκαταστήσει αυτό που λείπει.
Ωστόσο, ο συμβολισμός των Χριστουγέννων είναι το αντίθετο από όλα τα παραπάνω!
Η γλυκιά ιστορία έχει μια καθαρά εσωτερική διάσταση. Συμβολίζει την εσωτερική αναγέννηση και προτρέπει να πετάξουμε τις μάσκες και τα προσωπεία, ώστε να ξαναγεννηθεί η καρδιά. Συμβολίζει τον εσωτερικό ήλιο που έρχεται μέσα στο βαθύ σκοτάδι να βοηθήσει τον σπόρο να φυτρώσει, την ελπίδα και το όραμα ενός καλύτερου κόσμου.
Ήδη στην αρχαιότητα γιορταζόταν ο ερχομός του Σωτήρα, πολύ πριν τη γέννηση του Ιησού, με τον ερχομό του Λυτρωτή Ήλιου, που προσωποποιήθηκε στην ημέρα του Χειμερινού Ηλιοστασίου. Στις 21 Δεκέμβρη είναι η μικρότερη ημέρα και η μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου. Από εκείνη την ημέρα, η ημέρα διαρκώς μεγαλώνει μέχρι να εξισωθεί με τη νύχτα, στην Εαρινή Ισημερία. Σε όλη αυτή την πορεία ο Ήλιος νικά το σκοτάδι, μέχρι την εποχή της Άνοιξης, δηλαδή της αναγέννησης που φτάνει στο ζενίθ της κατά το Θερινό Ηλιοστάσιο στις 21 Ιουνίου.
Η γέννηση του Ιησού λοιπόν συνδέεται άμεσα με όλη αυτή τη διαδικασία κι ο Ιησούς αποκτά τη θέση του σαν Σωτήρας του κόσμου. Αυτό το θεϊκό σύμβολο αγάπης, που φέρνει το φως του, διαλύοντας το σκοτάδι και περιθάλπτει τη Δημιουργία, εκμαιεύει συναισθήματα αγάπης σε όλους μας.
Συναισθήματα που θα μπορούσαμε να απευθύνουμε στους ταλαιπωρημένους συνανθρώπους μας, τους μετανάστες που φιλοξενούμε υποτυπωδώς, τα ορφανά παιδιά στα ιδρύματα, τους αποκλεισμένους ηλικιωμένους, κινητοποιούμενοι από την αγάπη κι όχι την υπερκατανάλωση.
Στον παρακάτω σύνδεσμο μπορείς να δεις το Επόμενο
Βιωματικό Εργαστήριο
Συστημικής Αναπαράστασης
Παβίνα Νιτσοπούλου
Αναγνωρισμένη Συστημική Αναπαραστάτρια Ε.Ι.Σ.Α.® (DGfS)
Συντονίστρια Ομάδων Συστημικής Αναπαράστασης





